Skip to main content

सरोकार पोस्ट

अर्थ

पढाइसँगै मकैबारीको पहरा : बाँदर–बदेलको आतंकले बालबालिकाको भविष्यमा प्रश्न, किसान गाउँ छाड्ने क्रम बढ्दो

पढाइसँगै मकैबारीको पहरा : बाँदर–बदेलको आतंकले बालबालिकाको भविष्यमा प्रश्न, किसान गाउँ छाड्ने क्रम बढ्दो

प्युठान। आफ्ना गुरुले बिद्यालयमा दिएको गृहकार्य गर्न शुन्दरमेलाका बिशाल सामतले बिहान बेलुकी सधै मकैबारीको छेउमा तिर्पाल र छाताको ओतमा पुग्नु पर्छ । बिद्यालयबाट घर फर्कने बित्तिकै बिशाल आफ्नो कापिकिताव सहितको झोला बोकेर मकैबारीको छेउमा पुग्नै पर्छ। उनको यो बाध्यात्मक दैनिकी हो । गाउँमा बाँदर आतंक छ । आफ्नो भएको १ रोपनी र बर्षको पाँच हजार तिर्ने सर्तमा लिएको भाडाको जग्गामा लगाएको मकै बाँदरले मौका पाउनासाथ खाईदिन्छ । उनका बुवा पनि बैदेशिक रोजगारीमा गएका छन् । आमा ज्याला मजदुरी गर्छीन् । बिहान बेलुका आमाले भान्सामा काम गर्नुपर्ने र दिउसो ज्याला मजदूरी गर्न जानुपर्ने बाध्यताछ । भिरपाखा तिर बाँदर आयो भने बिशाल…
Read More
प्रदेश संरचना कायमै राखी प्रदेश सभा खारेज गर्ने रास्वपाको बैकल्पिक रणनीति

प्रदेश संरचना कायमै राखी प्रदेश सभा खारेज गर्ने रास्वपाको बैकल्पिक रणनीति

चितवन । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को महाधिवेशनपछि फेरि एउटा विषयले राजनीतिक वृत्तमा ठाउँ पाएको छ—प्रदेश संरचना होइन, प्रदेश सभा नै खारेज गर्ने भन्ने वैचारिक बहस। तर यो कुरा बुझ्दा पहिले एउटा कुरा प्रष्ट हुनुपर्छ, यहाँ “प्रदेश नै हटाउने” भन्दा पनि “प्रदेशभित्रको विधायिकी संरचना” बारे प्रश्न उठाइएको हो भन्ने व्याख्या नेताहरूको भनाइ र रास्वपा पार्टीभित्रको छलफलबाट देखिन्छ। अहिले नेपालको संघीय संरचनामा प्रदेश सरकार र प्रदेश सभा दुवै छन्। सरकारले कार्यपालिका चलाउँछ भने प्रदेश सभाले कानुन बनाउने, बजेट पास गर्ने र सरकारलाई नियन्त्रण गर्ने काम गर्छ। यही संरचना संघीयताको एउटा आधार हो। रास्वपाको महाधिवेशनपछि देखिएको बहस भने यही ठाउँमा केन्द्रित छ—प्रदेशमा…
Read More
प्युठानका ९ स्थानीय तहले ल्याए ५ अर्ब ३१ करोडभन्दा बढीको बजेट

प्युठानका ९ स्थानीय तहले ल्याए ५ अर्ब ३१ करोडभन्दा बढीको बजेट

प्यूठान । शिक्षा, कृषि, पूर्वाधार र दिगो विकासमा जोड दिदै प्युठान जिल्लाका ९ वटै स्थानीय तहले आगामी आर्थिक वर्षका लागि कुल ५ अर्ब ३१ करोड ९ लाख रुपैयाँभन्दा बढीको बजेट सार्वजनिक गरेका छन्। स्थानीय सरकारहरूले विकासका प्राथमिक क्षेत्रहरूलाई केन्द्रमा राख्दै जनजीवन सुधार, पूर्वाधार विस्तार र दिगो विकास लक्ष्यलाई मुख्य आधार बनाएका छन्। जिल्लामा सबैभन्दा ठूलो बजेट प्युठान नगरपालिकाले प्रस्तुत गरेको छ। नगरपालिकाले ८९ करोड ८८ लाख १० हजार रुपैयाँको बजेट ल्याएको छ। त्यसपछि स्वर्गद्वारी नगरपालिकाले ७२ करोड ४७ लाख रुपैयाँको बजेट सार्वजनिक गरेको छ। गाउँपालिकामध्ये गौमुखी गाउँपालिकाले ६४ करोड ४ लाख ७२ हजार रुपैयाँ, झिमरुक गाउँपालिकाले ६२ करोड १७ लाख…
Read More
फलफूल व्यवसायी संघ प्यूठानको अध्यक्षमा न्यौपाने निर्बाचित

फलफूल व्यवसायी संघ प्यूठानको अध्यक्षमा न्यौपाने निर्बाचित

प्यूठान। फलफूल तथा तरकारी व्यवसायी संघ प्यूठानको अध्यक्षमा टुकलाल न्यौपाने निर्बिरोध निर्बाचित भएकाछन् । शनिबार जुम्री स्थित होटल व्यवसायी संघ तथा पर्यटन सूचना केन्द्रको सभाहलमा सम्पन्न संघको नवौं बार्षिक साधारण सभा तथा तेस्रो जिल्ला अधिवेशनबाट न्यौपाने सहितको सबै कार्यसमिति निर्बिरोध निर्बाचित भएको निर्वाचन समितिले जनाएको छ। संघको वरिष्ठ उपाध्यक्षमा बसन्त न्यौपाने, उपाध्यक्ष तरुण बिष्ट, महासचिव मधुसुदन थापा क्षेत्री, सचिव अनिल कुमार गुवाजु, सहसचिव बासुदेव रेग्मी, कोषाध्यक्ष टंकप्रसाद शर्मा पण्डित, सह कोषाध्यक्ष तुलसा बस्नेत लगायत सदस्यहरु निर्वाचित भएका हुन ।
Read More
भौतिक पुर्वाधार मन्त्रीको अभिव्यक्ति विरुद्ध निर्माण व्यवसायी आन्दोलित

भौतिक पुर्वाधार मन्त्रीको अभिव्यक्ति विरुद्ध निर्माण व्यवसायी आन्दोलित

प्यूठान। निर्माण व्यवसायी (ठेकेदार) को “खुट्टा भाँचिदिन्छु” भन्ने सरकारका मन्त्रीले विवादास्पद अभिव्यक्ति दिएपछि देशभरका निर्माण व्यवसायीहरु आन्दोलित भएकाछन् । भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री सुनिल लम्सालले काममा ढिलाइ गर्ने निर्माण व्यवसायीहरूप्रति लक्षित गर्दै यस्तो अभिव्यक्ति दिएका थिए । निर्माण व्यवसायीहरू तथा विभिन्न पक्षले कानुनी राज्यको सिद्धान्तविपरीत भएको भन्दै आपत्ति जनाएका छन्। यसै कारण प्यूठानका निर्माण व्यवसायीहरु पनि आन्दोलित भएका छन् । व्यवसायिहरुले जिल्ला प्रशासन कार्यालय अगाडि बिरोध प्रदर्शन गरेका हुन् ।
Read More
जग्गादेखि सडकसम्म : प्यूठानका पालिकाको संयुक्त छलफल

जग्गादेखि सडकसम्म : प्यूठानका पालिकाको संयुक्त छलफल

प्यूठान — संघीय सरकारले भूमिहीन सुकुम्बासी तथा सार्वजनिक जग्गा अतिक्रमणसम्बन्धी प्रतिवेदन माग गरेपछि प्यूठानका नौवटै स्थानीय तहका प्रमुखहरू साझा धारणा बनाउन आइतबार प्यूठान नगरपालिकामा एकै ठाउँमा भेला भएका छन्। नेपाली सेनाले समेत सार्वजनिक सम्पत्तिको अवस्थाप्रति चासो देखाएपछि स्थानीय तहहरू थप समन्वयमा सक्रिय बनेका हुन्। प्यूठान नगरपालिका कार्यालयमा भएको छलफलमा नगरपालिका प्रमुख, गाउँपालिका अध्यक्ष तथा जनप्रतिनिधिहरूले शिक्षा, स्वास्थ्य, कृषि, सडक पूर्वाधार, सार्वजनिक जग्गा संरक्षण र विकास व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित साझा समस्याबारे विस्तृत छलफल गरेका थिए। छलफलपछि सबै स्थानीय तहले आ–आफ्ना क्षेत्रमा सरोकारवालासँग समन्वय गरी आवश्यक तथ्यांक संकलन गर्ने र त्यसका आधारमा संघीय सरकारलाई प्रतिवेदन बुझाउने निर्णय गरेका छन्। बैठकले बिशेषगरी चारवटा स्थानीय…
Read More
अब लुम्बिनीका १२ वटै जिल्लाबाट यातायात सेवा, सवारी नवीकरण र अस्थायी बाटो इजाजत अब आफ्नै जिल्लाबाट, सेवाग्राहीलाई ठूलो राहत

अब लुम्बिनीका १२ वटै जिल्लाबाट यातायात सेवा, सवारी नवीकरण र अस्थायी बाटो इजाजत अब आफ्नै जिल्लाबाट, सेवाग्राहीलाई ठूलो राहत

भालुवाङ । लुम्बिनी प्रदेश सरकारले आगामी आर्थिक वर्षदेखि प्रदेशका १२ वटै जिल्लाबाट यातायात व्यवस्था सम्बन्धी सेवा विस्तार गर्ने निर्णय गरेको छ । मन्त्रिपरिषद्को शुक्रबार बसेको बैठकले यातायात व्यवस्था कार्यालय नभएका गुल्मी, अर्घाखाँची, प्युठान, रोल्पा, रुकुम पूर्व, बर्दिया तथा दाङको घोराहीबाट सवारी दर्ता किताब नवीकरण र अस्थायी बाटो इजाजत सेवा सञ्चालन गर्ने निर्णय गरेको हो । अब यी जिल्लाका नागरिकहरूले सेवा लिन दाङ, बुटवल वा नेपालगञ्ज धाउनुपर्ने बाध्यता हट्ने भएको छ । सेवाग्राहीहरूले आफ्नै जिल्लास्थित घरेलु तथा साना उद्योग कार्यालयमार्फत सेवा पाउनेछन् । उद्योग, पर्यटन तथा यातायात मन्त्री प्रचण्ड विक्रम न्यौपाने ले सङ्घीयताको मर्मअनुसार नागरिकलाई सहज र सुलभ सेवा दिन सरकार…
Read More
कर घट्दा पनि नघटेको मूल्य: राहतको भाषण, संरचनाको यथार्थ र पिसिएको नेपाल आयल निगम

कर घट्दा पनि नघटेको मूल्य: राहतको भाषण, संरचनाको यथार्थ र पिसिएको नेपाल आयल निगम

नेपालमा पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यबारे बहस सतहमा जति सरल देखिन्छ, भित्री संरचना त्यति नै जटिल छ। हालै सरकारले पेट्रोल, डिजेल र मट्टितेलमा लाग्ने भन्सार तथा पूर्वाधार कर करिब आधा घटाउने निर्णय गर्‍यो। सार्वजनिक रूपमा यो कदम “जनतालाई राहत” का रूपमा प्रस्तुत गरियो। तर जब तथ्य र व्यवहारलाई सँगै राखेर हेरिन्छ, एउटा फरक तस्वीर देखिन्छ—कर घट्दा पनि मूल्य घटेन। नेपालले पेट्रोलियम पदार्थ भारतको Indian Oil Corporation बाट अन्तर्राष्ट्रिय बजार मूल्यकै आधारमा किन्छ। यसमा नेपालले थप्ने सबैभन्दा ठूलो हिस्सा कर हो। यही कर संरचना उच्च भएकाले पेट्रोलको खुद्रा मूल्य करिब २०० रुपैयाँ आसपास पुग्छ। यस्तो अवस्थामा कर घटाउने निर्णय स्वाभाविक रूपमा उपभोक्तालाई राहत…
Read More
प्युठानको विकासका लागि डा. गोविन्दराज पोख्रेलको ११ सूत्रीय दृष्टि

प्युठानको विकासका लागि डा. गोविन्दराज पोख्रेलको ११ सूत्रीय दृष्टि

प्युठान | नेपाली राजनीतिक अभ्यासमा चुनावी हारपछि धेरै नेताहरू सार्वजनिक बहसबाट टाढा हुने प्रवृत्ति देखिन्छ। तर गोविन्दराज पोख्रेल ले भने त्यसको ठीक विपरीत उदाहरण प्रस्तुत गरेका छन्। प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा पराजित भए पनि उनले आफ्नो ध्यान पुनः प्युठानको समग्र विकासतर्फ केन्द्रित गरेका छन्। सामाजिक सञ्जालमार्फत उनले नव निर्वाचित सांसद सुशान्त बैदिक तथा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी लाई ११ बुँदे विकास एजेन्डा आगामी बजेटमा समावेश गर्न आग्रह गरेका छन्। उनको अभिव्यक्ति केवल राजनीतिक सन्देश मात्र होइन, लोकतान्त्रिक संस्कारप्रतिको प्रतिबद्धता पनि हो। “मत दिएका वा नदिएका सबै नागरिकप्रति हाम्रो समान जिम्मेवारी हुन्छ,” भन्ने उनको भनाइले प्रतिस्पर्धाभन्दा माथि उठेर सहकार्य गर्न सकिने सम्भावनालाई संकेत गर्छ।…
Read More
हर्मुज जलसन्धिमा युद्धपोत पठाउने ट्रम्पको प्रस्तावमा बेलायत सतर्क, चिनद्धारा अस्वीकार

हर्मुज जलसन्धिमा युद्धपोत पठाउने ट्रम्पको प्रस्तावमा बेलायत सतर्क, चिनद्धारा अस्वीकार

लण्डन । बेलायती प्रधानमन्त्री कियर स्टार्मरले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँगको सम्बन्ध सौहार्दपूर्ण रहेको बताएका छन्। डाउनिङ स्ट्रिटमा आयोजित प्रेस सम्मेलनमा बोल्दै उनले ट्रम्पसँगको पछिल्लो फोन वार्तामा हर्मुज जलसन्धि (Strait of Hormuz) खुला राख्ने विषयमा छलफल भएको जानकारी दिए। ट्रम्पले हर्मुज जलसन्धिमा सुरक्षाका लागि युद्धपोत पठाउन गरेको अपिलबारे सोधिएको प्रश्नमा स्टार्मरले भने, "हामीबीच राम्रो छलफल भएको छ, तर यो कुनै सीधा वा सजिलो विषय होइन।" उनले बेलायतको राष्ट्रिय हितलाई प्राथमिकतामा राखेर मात्र निर्णय लिइने स्पष्ट पार्दै युद्धमा सामेल हुने निर्णय हतारमा गर्न नहुने संकेत गरे। ट्रम्पसँगको सम्बन्धलाई अंकमा मापन गर्न अस्वीकार गरे पनि उनले बेलायत र अमेरिका दशकौँदेखि बलियो साझेदार रहेको…
Read More